IMPACTTestkits สั่งทาง LINE

ความรู้เรื่องน้ำ

คลอรีนตกค้างก่อนปล่อยกุ้งปลา ตรวจอย่างไรไม่ให้พลาด

คลอรีน ·

คลอรีนตกค้างก่อนปล่อยกุ้งปลา หลอดทดสอบสีเหลืองอ่อนข้างบ่อเลี้ยงสัตว์น้ำ

ก่อนปล่อยกุ้งหรือปลา คลอรีนอิสระในน้ำต้องอ่านได้ต่ำกว่า 0.1 mg/L คือสีในหลอดอ่อนกว่าช่องแรกของแผ่นเทียบสี ถ้าสียังตรงกับช่องใดช่องหนึ่ง แปลว่าคลอรีนยังเหลือ ให้พักน้ำหรือเติมอากาศต่อแล้ววัดซ้ำ อย่านับวันเอาเอง เพราะคลอรีนหมดเร็วหรือช้าต่างกันไปในแต่ละรอบ

ทำไมต้องวัด ไม่ใช่รอให้ครบวัน

คลอรีนฆ่าเชื้อโรคและพาหะในน้ำได้ดี แต่ส่วนที่ตกค้างเป็นอันตรายต่อกุ้ง ปลา และจุลินทรีย์ที่มีประโยชน์ในบ่อ เวลาที่คลอรีนใช้สลายจนหมดขึ้นกับหลายอย่าง

  • ปริมาณคลอรีนที่ใส่
  • แดดและอุณหภูมิ แสงแดดช่วยให้คลอรีนสลายเร็วขึ้น
  • การเปิดเครื่องตีน้ำหรือเติมอากาศ
  • ตะกอนและสารอินทรีย์ในน้ำ

บ่อเดิมที่ใส่คลอรีนเท่าเดิม รอบนี้อาจหมดเร็วหรือช้ากว่ารอบก่อนได้ ส่วนน้ำที่ใสและไม่มีกลิ่นก็ยังบอกไม่ได้ว่าคลอรีนหมด เพราะจมูกคนแยกปริมาณน้อย ๆ ไม่ออก การวัดจึงเป็นทางที่รู้ได้จริงว่าน้ำพร้อมหรือยัง แนวทางของศูนย์วิจัยและพัฒนาประมงทะเลนราธิวาส กรมประมง ก็ให้ตรวจคลอรีนตกค้างก่อนนำน้ำที่ฆ่าเชื้อแล้วไปใช้เช่นกัน

ชุด 8520 วัดอะไร

ชุด 8520 วัดคลอรีนอิสระ ส่วนคลอรีนรวมเป็นคนละผลตรวจ

ชุดทดสอบคลอรีนอิสระรุ่น 8520 วัด คลอรีนอิสระ (Free Chlorine) คือคลอรีนส่วนที่ยังออกฤทธิ์ฆ่าเชื้ออยู่ ซึ่งเป็นค่าที่ใช้ตัดสินกันทั่วไปก่อนปล่อยสัตว์น้ำ ทั้งบ่อที่ฆ่าเชื้อด้วยคลอรีนผงหรือคลอรีนน้ำ และน้ำประปาในไทยที่การประปาใช้คลอรีนฆ่าเชื้อ

  • ช่องบนแผ่นเทียบสี: 0.1, 0.2, 0.4, 0.6, 0.8, 1.0, 1.5 และ 2.0 mg/L
  • ใช้น้ำยา 4 หยดต่อครั้ง
  • ขวด 25 ml ทดสอบได้ประมาณ 200 ครั้ง

ชุดนี้ไม่ได้วัด คลอรีนรวม (Total Chlorine) ซึ่งนับรวมคลอรีนที่จับกับสารอื่น เช่น คลอรามีน ถ้าใช้สารฆ่าเชื้อชนิดอื่นที่ไม่ใช่คลอรีน ให้ดูวิธีตรวจที่ฉลากสารนั้นแนะนำ

วิธีใช้ชุดตรวจคลอรีน 8520

ตรวจคลอรีนตกค้างก่อนปล่อยสัตว์น้ำ: เก็บน้ำแยกจุด หยดน้ำยา 4 หยด เขย่าและเทียบสี ถ้ายังพบให้พักและตรวจซ้ำ

  1. ตักน้ำตัวอย่างลงหลอดถึงขีดที่คู่มือกำหนด ถ้าบ่อใหญ่ ให้ตักหลายจุดแล้วตรวจแยกกัน จะได้รู้ว่ามีมุมไหนคลอรีนยังเหลือ
  2. หยดน้ำยาคลอรีน 4 หยด
  3. เขย่าเบา ๆ
  4. เทียบสีกับแผ่นเทียบสีในชุด ใต้แสงธรรมชาติ
  5. จดผล เวลา และจุดที่ตัก

ถ้าหยดเกินหรือนับพลาด ให้เทน้ำทิ้งแล้วเริ่มใหม่ด้วยน้ำตัวอย่างใหม่ วิธีจัดแสงและอ่านสีให้แม่นอยู่ในคู่มืออ่านแผ่นเทียบสีชุดทดสอบน้ำ

อ่านผลแล้วทำอะไรต่อ

สีที่เห็นแปลว่าทำอะไรต่อ
อ่อนกว่าช่อง 0.1ไม่พบคลอรีนอิสระผ่านเรื่องคลอรีน ปล่อยได้เมื่อค่าอื่นพร้อม
ตรงช่องใดก็ได้ตั้งแต่ 0.1 ขึ้นไปยังมีคลอรีนเหลือยังไม่ปล่อย พักน้ำหรือเติมอากาศต่อ แล้ววัดซ้ำ
เข้มกว่าช่อง 2.0คลอรีนสูงเกินแผ่นเทียบสีจดว่า “มากกว่า 2.0” แล้วรอนานขึ้นก่อนวัดซ้ำ
อยู่ระหว่างสองช่องอยู่ระหว่างสองค่านั้นจดเป็นช่วง เช่น “0.2 ถึง 0.4”

จดผลที่ไม่พบว่า “ไม่พบ (ต่ำกว่า 0.1 mg/L)” ไม่ต้องเขียนเป็นศูนย์ เพราะ 0.1 คือค่าต่ำสุดที่แผ่นเทียบสีอ่านได้

ถ้ายังพบคลอรีน

  • เปิดเครื่องตีน้ำหรือเติมอากาศต่อ
  • ปล่อยให้น้ำโดนแดด
  • รอแล้ววัดซ้ำ และจดผลทุกครั้ง จะเห็นว่าค่าลดลงเร็วแค่ไหน และกะเวลารอบหน้าได้ดีขึ้น
  • ถ้าเติมน้ำใหม่เข้าบ่อหลังวัด ต้องวัดใหม่ เพราะน้ำชุดใหม่อาจมีคลอรีนมาด้วย
  • ถ้าใช้สารลดคลอรีน ให้ใช้ตามอัตราบนฉลาก แล้ววัดยืนยันอีกครั้ง

ก่อนปล่อยจริง ดูค่าอื่นด้วย

คลอรีนผ่านแล้วยังไม่ได้แปลว่าน้ำพร้อมทุกด้าน ก่อนปล่อยลูกกุ้งหรือลูกปลา ควรเช็กค่าเหล่านี้ด้วย

ถ้าเลี้ยงปลาในตู้ที่บ้านและใช้น้ำประปา อ่านพักน้ำประปาเลี้ยงปลากี่วัน ต้องตรวจอะไรก่อนเติมตู้

ถ้าเลี้ยงกุ้งในบ่อปูนที่บ้าน อ่านเลี้ยงกุ้งในบ่อปูน เตรียมบ่อและตรวจน้ำก่อนปล่อย

คำถามที่พบบ่อย

ใส่คลอรีนแล้วต้องพักน้ำกี่วัน

ไม่มีตัวเลขตายตัว ขึ้นกับปริมาณคลอรีนที่ใส่ แดด และการเติมอากาศ ให้เริ่มวัดหลังพักน้ำไประยะหนึ่ง แล้ววัดซ้ำวันละครั้งจนอ่านได้ต่ำกว่า 0.1 mg/L

น้ำไม่มีกลิ่นคลอรีนแล้ว ปล่อยได้เลยไหม

ยังไม่ควร กลิ่นบอกปริมาณไม่ได้ คลอรีนที่เหลือน้อยจนคนไม่ได้กลิ่นก็ยังเป็นอันตรายต่อลูกกุ้งลูกปลาได้ ให้วัดยืนยันก่อนทุกครั้ง

ชุด 8520 วัดคลอรีนรวมได้ไหม

ไม่ได้ ชุดนี้วัดคลอรีนอิสระ ซึ่งเป็นค่าที่ใช้ตัดสินก่อนปล่อยสัตว์น้ำในบ่อที่ฆ่าเชื้อด้วยคลอรีน และในน้ำประปาไทย

สีอ่อนกว่าช่องแรก ควรจดอย่างไร

จดว่า “ไม่พบ (ต่ำกว่า 0.1 mg/L)” พร้อมวันที่ เวลา และจุดที่ตัก จะได้ดูย้อนหลังได้ว่าน้ำพร้อมเมื่อไร

ชุดทดสอบที่ใช้ในบทความนี้

LINE สั่งซื้อ